Poliuretany PUR

Poliuretany są stosunkowo młodą grupą polimerów, które jednak już zdobyty wiele ważnych zastosowań. Pierwsze patenty O. Bayera i jego współpracowników z firmy Bayer AG datują się na rok 1937, jednakże ważną pozycję na rynku zdobyły dopiero po roku 1945.

W roku 1990 osiągnęły PUR już 5 % światowego zużycia tworzyw sztucznych, czyli ponad 5,2 miliona ton. Podstawą otrzymywania wszystkich PUR są reakcje di- lub poliizocyjanianów z poliolami na podstawie poliestrów lub polieterów, z utworzeniem grupy uretanowej, -R-O-(C=O)-(N-H)-R-, która nadała także nazwę tej grupie materiałów. Występuje przy tym tak zwana reakcja poliaddycji, to jest połączenie wyjściowych cząsteczek bez tworzenia produktu ubocznego, co ma miejsce na przykład podczas polikondensacji. Cechą szczególną PUR jest przeniesienie w nich atomu wodoru grupy OH na azot N grupy izocyjanianowej. Istnieje szereg podobnych produktów, które także wychodzą z izocyjanianów jako związków wyjściowych, ale zawierają bardzo mato lub nie zawierają wcale grup uretanowych; mimo tego zalicza się je także do poliuretanów. Można tu wymienić:
- polieteromoczniki-poliizocyjanurany,
- polimoczniki-polikarbodiimidy.
Produkty z PUR znajdują zastosowania w prawie wszystkich dziedzinach, a mianowicie jako:
- miękkie, półtwarde lub twarde tworzywa piankowe,
- tworzywa lite - usieciowane, komórkowe lub elastyczne do twardych,
- lakiery, powłoki lub tworzywa powłokowe,
- kleje i spoiwa,
- elastomery,
- włókna.

Skorowidz